Loading...
Που ή Πού; Πως ή Πώς
Quiz by Vicky
Customize this quiz to suit your class
Instantly translate to 100+ languages
Tag the questions with any skills you have. Your dashboard will track each student's mastery of each skill.
Give this quiz to my class
Που ή πού;; πώς ή πως;;Που ή πού; Πως ή πώς; Online άσκησηπου/πού - πως/πώς - η/ή - Διαδραστικό κουίζΠριν από πολλά χρόνια, στην αρχαία εποχή, τότε που στον Όλυµπο κατοικούσαν οι δώδεκα θεοί, ο Δίας αποφάσισε να παντρέψει το βασιλιά της Φθίας, τον Πηλέα, µε µια θαλασσινή νεράιδα, τη Θέτιδα, την κόρη του Νηρέα. Εικόνα Ο γάµος έγινε στο Πήλιο κι ήτανε καλεσµένοι όλοι οι θεοί και οι θεές. Μόνο την Έριδα δεν κάλεσαν, τη θεά της φιλονικίας, γιατί όπου πήγαινε έσπερνε µίσος και καβγάδες. Εκείνη θύµωσε πολύ κι πήγε στο γάµο αόρατη κι άφησε στο τραπέζι ένα µήλο ολόχρυσο, που πάνω του είχε γράψει: «στην οµορφότερη». Αµέσως η Ήρα, η Αθηνά κι η Αφροδίτη άρχισαν να µαλώνουν για το ποια ήταν η οµορφότερη που θα έπαιρνε το µήλο. Ρώτησαν και το Δία, µα αυτός δεν ήθελε να στενοχωρήσει καµιά από τις τρεις θεές. Γι’ αυτό είπε να πάνε στο βουνό Ίδη, δίπλα στην Τροία, όπου ο Πάρης, ο γιος του βασιλιά Πρίαµου, έβοσκε το κοπάδι του σε µια πλαγιά, για να διαλέξει εκείνος την οµορφότερη θεά. Πέταξαν λοιπόν οι τρεις θεές, µαζί µε τον Ερµή, στην Ίδη και στάθηκαν µπροστά στο ξαφνιασµένο βασιλόπουλο. Ο Ερµής τού είπε το θέληµα του Δία και του έδωσε το χρυσό µήλο της Έριδας. Τότε η Ήρα τού έταξε να τον κάνει τον πιο µεγάλο βασιλιά, η Αθηνά τον πιο γενναίο και σοφό πολεµιστή και η Αφροδίτη να του βρει την πιο όµορφη γυναίκα για να την παντρευτεί. O Πάρης, αφού το καλοσκέφτηκε, έδωσε το χρυσό µήλο στην Αφροδίτη. Η Ήρα και η Αθηνά έφυγαν θυµωµένες, ενώ η Αφροδίτη φανέρωσε στον Πάρη πως η ωραία Ελένη, η γυναίκα του Μενέλαου, του βασιλιά της Σπάρτης, ήταν η οµορφότερη στον κόσµο και τον συµβούλεψε να πάει να την πάρει.Το Κυκλοφορικό Σύστημα Το κυκλοφορικό σύστημα είναι υπεύθυνο για τη μεταφορά αίματος σε όλο το σώμα μας. Μέσω του αίματος μεταφέρονται οξυγόνο, θρεπτικά συστατικά και άλλες ουσίες που είναι απαραίτητες για τη σωστή λειτουργία των οργάνων και των ιστών. Τα Κύρια Όργανα του Κυκλοφορικού Συστήματος: • Καρδιά: Η καρδιά είναι ένας μυς που λειτουργεί σαν αντλία. Με κάθε παλμό της, στέλνει το αίμα σε όλο το σώμα. Η καρδιά έχει τέσσερις κοιλότητες: δύο κόλπους και δύο κοιλίες. Ο αριστερός κόλπος και η αριστερή κοιλία στέλνουν οξυγονωμένο αίμα στο σώμα, ενώ ο δεξιός κόλπος και η δεξιά κοιλία στέλνουν το αίμα στους πνεύμονες για να πάρει οξυγόνο. • Αρτηρίες: Οι αρτηρίες είναι τα αιμοφόρα αγγεία που μεταφέρουν το οξυγονωμένο αίμα από την καρδιά σε όλα τα μέρη του σώματος. Η μεγαλύτερη αρτηρία είναι η αορτή, που ξεκινά από την καρδιά και διακλαδίζεται για να τροφοδοτήσει με αίμα τα όργανα. • Φλέβες: Οι φλέβες είναι τα αιμοφόρα αγγεία που επιστρέφουν το αίμα πίσω στην καρδιά. Το αίμα στις φλέβες περιέχει διοξείδιο του άνθρακα, το οποίο πρέπει να αποβληθεί από το σώμα μέσω των πνευμόνων. • Τριχοειδή Αγγεία: Αυτά είναι πολύ λεπτά αιμοφόρα αγγεία που συνδέουν τις αρτηρίες με τις φλέβες. Μέσα από τα τοιχώματά τους γίνεται η ανταλλαγή αερίων και άλλων ουσιών μεταξύ του αίματος και των κυττάρων του σώματος. Πώς Λειτουργεί το Κυκλοφορικό Σύστημα Το κυκλοφορικό σύστημα αποτελείται από δύο βασικούς κύκλους: • Μεγάλη Κυκλοφορία: Η καρδιά στέλνει οξυγονωμένο αίμα από την αριστερή πλευρά της στο υπόλοιπο σώμα. Το αίμα αυτό μεταφέρει οξυγόνο και θρεπτικά συστατικά στα κύτταρα και παίρνει πίσω διοξείδιο του άνθρακα και άχρηστες ουσίες. • Μικρή Κυκλοφορία: Το αίμα από την δεξιά πλευρά της καρδιάς στέλνεται στους πνεύμονες. Εκεί, το αίμα αφήνει το διοξείδιο του άνθρακα και παίρνει οξυγόνο. Το οξυγονωμένο αίμα επιστρέφει στην καρδιά για να ξαναρχίσει ο κύκλος. Η πορεία του αίματος ξεκινάει με το φτωχό σε οξυγόνο αίμα που εισέρχεται στον δεξιό κόλπο της καρδιάς και στη συνέχεια περνά στη δεξιά κοιλία, η οποία το στέλνει στους πνεύμονες. Μετά την οξυγόνωσή του, το αίμα επιστρέφει στην αριστερή πλευρά της καρδιάς και από εκεί μεταφέρεται σε όλο το σώμα. Η Ανταλλαγή Αερίων Η ανταλλαγή των αερίων πραγματοποιείται στα τριχοειδή αγγεία που περιβάλλουν τους ιστούς και τα όργανα, καθώς και στους πνεύμονες. Το οξυγόνο από το αίμα περνά στα κύτταρα για να τα βοηθήσει να παράγουν ενέργεια, ενώ το διοξείδιο του άνθρακα περνά από τα κύτταρα στο αίμα, για να αποβληθεί από το σώμα μέσω των πνευμόνων. Καρδιακός Παλμός και Σφυγμός Ο καρδιακός παλμός είναι η συνεχής διαδικασία με την οποία η καρδιά αντλεί το αίμα στο σώμα. Ένας καρδιακός παλμός περιλαμβάνει τρία στάδια: 1. Συστολή: Οι κοιλίες της καρδιάς συστέλλονται, και το αίμα στέλνεται από την αριστερή κοιλία στο σώμα (μέσω της αορτής) και από τη δεξιά κοιλία στους πνεύμονες (μέσω της πνευμονικής αρτηρίας). 2. Διαστολή: Οι κοιλίες χαλαρώνουν και γεμίζουν με αίμα που έρχεται από τους κόλπους. 3. Καρδιακή Παύση: Μετά από κάθε συστολή και διαστολή, υπάρχει ένα σύντομο διάστημα ανάπαυσης πριν η καρδιά ξεκινήσει ξανά τον κύκλο. Ο σφυγμός είναι το αποτέλεσμα της πίεσης που δημιουργείται στις αρτηρίες κάθε φορά που η καρδιά αντλεί αίμα. Αυτόν τον σφυγμό μπορούμε να τον αισθανθούμε σε διάφορα σημεία του σώματος, όπως στον καρπό, τον λαιμό ή τον αγκώνα. Σημασία της Καρδιάς Η καρδιά είναι το κεντρικό όργανο του κυκλοφορικού συστήματος και λειτουργεί ασταμάτητα καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής μας. Χτυπά περίπου 60-100 φορές το λεπτό, στέλνοντας αίμα σε όλα τα όργανα και τους ιστούς. Η σωστή λειτουργία της καρδιάς είναι ζωτικής σημασίας για την υγεία μας. Ποιότητα του Αίματος και Προστασία του Κυκλοφορικού Συστήματος Το αίμα μας πρέπει να είναι καθαρό και πλούσιο σε οξυγόνο. Η σωστή διατροφή, η τακτική άσκηση και η αποφυγή βλαβερών συνηθειών όπως το κάπνισμα συμβάλλουν στη διατήρηση ενός υγιούς κυκλοφορικού συστήματος. Για να διατηρούμε το κυκλοφορικό μας σύστημα υγιές: • Ασκηθείτε τακτικά, ώστε να διατηρείται η καρδιά δυνατή. • Τρώτε φρούτα, λαχανικά και τροφές με λίγα λιπαρά. • Αποφεύγετε τροφές με υψηλά επίπεδα χοληστερίνης και αλατιού, που μπορεί να βλάψουν τις αρτηρίες. • Μην καπνίζετε, γιατί το κάπνισμα προκαλεί σοβαρές βλάβες στα αιμοφόρα αγγεία.Τι είναι οι δυνάμεις; Η δύναμη είναι μια φυσική έννοια που προκαλεί αλλαγή στην κίνηση ενός αντικειμένου. Αυτό μπορεί να σημαίνει: Αλλαγή ταχύτητας (π.χ. ένα αυτοκίνητο που επιταχύνει). Αλλαγή κατεύθυνσης (π.χ. η μπάλα που αλλάζει πορεία όταν τη χτυπάμε). Επιπλέον, μια δύναμη μπορεί να προκαλέσει παραμόρφωση σε ένα αντικείμενο. Η παραμόρφωση μπορεί να είναι: Προσωρινή, όπως όταν πιέζουμε ένα ελατήριο και επανέρχεται. Μόνιμη, όπως όταν σπάμε ένα κλαδί. Πώς ασκούνται οι δυνάμεις; Οι δυνάμεις ασκούνται με δύο τρόπους: Με επαφή: Όταν ένα αντικείμενο αγγίζει ένα άλλο. Παράδειγμα: όταν σπρώχνουμε ένα ποδήλατο, αλλάζουμε την ταχύτητά του. Από απόσταση: Χωρίς να υπάρχει επαφή. Για παράδειγμα: Βαρυτική δύναμη: Η Γη μας έλκει προς τα κάτω. Μαγνητική δύναμη: Ένας μαγνήτης έλκει ένα μεταλλικό αντικείμενο. Ηλεκτρική δύναμη: Ένα φορτισμένο αντικείμενο μπορεί να έλξει ή να απωθήσει άλλο. Πώς μετράμε τις δυνάμεις; Οι δυνάμεις μετριούνται σε Νιούτον (Ν). Για τη μέτρηση χρησιμοποιούμε το δυναμόμετρο. Τι είναι το δυναμόμετρο; Το δυναμόμετρο είναι ένα όργανο που μετρά τη δύναμη χρησιμοποιώντας την ελαστικότητα. Όταν ασκείται δύναμη στο δυναμόμετρο, ένα ελατήριο τεντώνεται και δείχνει τη δύναμη στην κλίμακα. Μέρη του δυναμόμετρου: Ελατήριο: Τεντώνεται ανάλογα με τη δύναμη. Κλίμακα: Δείχνει πόση είναι η δύναμη σε Νιούτον. Έτσι, καταλαβαίνουμε όχι μόνο πώς ασκούνται οι δυνάμεις, αλλά και πώς μπορούμε να τις μετρήσουμε! Τι είναι η τριβή Η τριβή είναι μια δύναμη που εμφανίζεται όταν δύο επιφάνειες έρχονται σε επαφή και εμποδίζει την κίνηση μεταξύ τους. Δρα πάντα προς την αντίθετη κατεύθυνση της κίνησης και μπορεί να κάνει ένα αντικείμενο να επιβραδύνει ή να σταματήσει. Χωρίς τριβή, δεν θα μπορούσαμε να περπατήσουμε, να γράψουμε ή να κρατήσουμε αντικείμενα. Από ποιους παράγοντες εξαρτάται η τριβή: Το είδος των επιφανειών: Λείες επιφάνειες έχουν λιγότερη τριβή, ενώ τραχιές επιφάνειες έχουν περισσότερη. Για παράδειγμα, η κίνηση πάνω σε χαλί έχει περισσότερη τριβή από την κίνηση πάνω σε πάγο. Το βάρος του σώματος (ή η δύναμη που πιέζει τις επιφάνειες): Όσο μεγαλύτερο είναι το βάρος ενός αντικειμένου, τόσο περισσότερο πιέζει τις δύο επιφάνειες μεταξύ τους και τόσο μεγαλύτερη είναι η τριβή. Η κατάσταση των επιφανειών: Αν μια επιφάνεια είναι βρεγμένη ή λιπαρή, η τριβή μειώνεται. Από ποιους παράγοντες δεν εξαρτάται η τριβή: Η επιφάνεια επαφής: Η τριβή δεν εξαρτάται από το πόσο μεγάλη ή μικρή είναι η περιοχή που αγγίζουν οι επιφάνειες. Η ταχύτητα της κίνησης: Στις περισσότερες περιπτώσεις, η τριβή παραμένει σχεδόν ίδια ανεξάρτητα από το πόσο γρήγορα κινείται ένα αντικείμενο. Η τριβή είναι απαραίτητη στην καθημερινή μας ζωή, αλλά μπορεί να μας δυσκολέψει όταν προσπαθούμε να μετακινήσουμε βαριά αντικείμενα. Η τριβή μπορεί να είναι είτε επιθυμητή είτε ανεπιθύμητη, ανάλογα με την κατάσταση. Περιπτώσεις όπου η τριβή είναι επιθυμητή: Περπάτημα: Χάρη στην τριβή ανάμεσα στα παπούτσια μας και το έδαφος, μπορούμε να περπατήσουμε χωρίς να γλιστράμε. Γράψιμο: Όταν γράφουμε με μολύβι ή στυλό, η τριβή βοηθά το μολύβι να αφήσει ίχνη στο χαρτί. Οδήγηση: Η τριβή ανάμεσα στα ελαστικά των αυτοκινήτων και τον δρόμο είναι απαραίτητη για να μην γλιστράει το αυτοκίνητο και να μπορεί να σταματήσει. Περιπτώσεις όπου η τριβή είναι ανεπιθύμητη: Μετακίνηση βαρέων αντικειμένων: Η τριβή δυσκολεύει τη μετακίνηση βαριών αντικειμένων πάνω σε τραχιές επιφάνειες. Φθορά μηχανημάτων: Στα μηχανήματα, η τριβή ανάμεσα στα κινούμενα μέρη προκαλεί φθορά και χρειάζονται λιπαντικά για να μειωθεί. Άθλημα σε πάγο: Στο πατινάζ ή στο χόκεϊ επί πάγου, η χαμηλή τριβή είναι επιθυμητή για να κινούμαστε γρήγορα. Όταν υπάρχει πολλή τριβή, μπορεί να μας δυσκολέψει. Συμπερασματικά, η τριβή είναι απαραίτητη σε πολλές δραστηριότητες, αλλά μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα όταν προσπαθούμε να κινήσουμε αντικείμενα ή όταν προκαλεί φθορά. Η τριβή μπορεί να αυξηθεί ή να μειωθεί ανάλογα με το τι θέλουμε να επιτύχουμε. Πώς αυξάνουμε την τριβή: Αύξηση της τραχύτητας των επιφανειών: Όταν οι επιφάνειες γίνονται πιο τραχιές, η τριβή αυξάνεται. Για παράδειγμα, τα παπούτσια με αυλακώσεις στη σόλα αυξάνουν την τριβή και μας εμποδίζουν να γλιστράμε. Χρήση υλικών με υψηλή τριβή: Ορισμένα υλικά, όπως το καουτσούκ, έχουν περισσότερη τριβή. Τα ελαστικά των αυτοκινήτων είναι φτιαγμένα από καουτσούκ για να προσφέρουν καλύτερη πρόσφυση στο δρόμο. Πώς μειώνουμε την τριβή: Λίπανση των επιφανειών: Η χρήση λιπαντικών, όπως λάδι ή γράσο, μειώνει την τριβή ανάμεσα σε δύο επιφάνειες. Αυτό βοηθά τα μηχανήματα να λειτουργούν ομαλά χωρίς να φθείρονται. Λείανση των επιφανειών: Όσο πιο λείες είναι οι επιφάνειες, τόσο λιγότερη τριβή υπάρχει. Γι' αυτό τα έπιπλα συχνά τοποθετούνται σε λείες επιφάνειες για να μετακινούνται πιο εύκολα. Η δυνατότητα να αυξάνουμε ή να μειώνουμε την τριβή μας βοηθά σε πολλές καταστάσεις της καθημερινής ζωής, όπως στη μετακίνηση αντικειμένων, στην οδήγηση και στη λειτουργία μηχανών. Πίεση Η πίεση είναι η δύναμη που ασκείται σε μια επιφάνεια ανά μονάδα εμβαδού. Εκφράζεται με τη σχέση: Πίεση = Δύναμη/(Εμβαδόν επιφάνειας) Παράγοντες από τους οποίους εξαρτάται η πίεση: Η δύναμη που ασκείται: Όσο μεγαλύτερη είναι η δύναμη που ασκείται σε μια επιφάνεια, τόσο μεγαλύτερη είναι η πίεση. Το εμβαδόν της επιφάνειας: Όσο μικρότερη είναι η επιφάνεια στην οποία ασκείται η δύναμη, τόσο μεγαλύτερη είναι η πίεση. Γι' αυτό όταν χρησιμοποιούμε ένα μαχαίρι, η δύναμη συγκεντρώνεται σε μικρή επιφάνεια, και η πίεση είναι υψηλή. Υδροστατική πίεση Η υδροστατική πίεση είναι η πίεση που ασκείται από το βάρος του νερού (ή άλλου υγρού) πάνω σε ένα σώμα που βρίσκεται μέσα στο υγρό. Αυξάνεται καθώς βυθιζόμαστε πιο βαθιά στο νερό, επειδή το βάρος του υγρού πάνω από εμάς αυξάνεται. Παράγοντες από τους οποίους εξαρτάται η υδροστατική πίεση: Το βάθος του υγρού: Όσο μεγαλύτερο είναι το βάθος στο οποίο βρισκόμαστε, τόσο μεγαλύτερη είναι η πίεση. Η πυκνότητα του υγρού: Όσο πιο πυκνό είναι το υγρό, τόσο μεγαλύτερη είναι η πίεση που ασκείται. Για παράδειγμα, το θαλασσινό νερό ασκεί μεγαλύτερη πίεση από το γλυκό νερό λόγω της μεγαλύτερης πυκνότητάς του. Η επιτάχυνση της βαρύτητας: Η υδροστατική πίεση αυξάνεται καθώς η βαρύτητα είναι μεγαλύτερη, αλλά στην επιφάνεια της Γης αυτή η επιτάχυνση θεωρείται σταθερή. Ατμοσφαιρική πίεση Η ατμοσφαιρική πίεση είναι η πίεση που ασκείται από το βάρος του αέρα στην επιφάνεια της Γης. Ο αέρας έχει μάζα και το βάρος του ασκεί πίεση στα αντικείμενα που βρίσκονται κάτω από την ατμόσφαιρα. Παράγοντες από τους οποίους εξαρτάται η ατμοσφαιρική πίεση: Το υψόμετρο: Όσο μεγαλύτερο είναι το υψόμετρο (δηλαδή όσο πιο ψηλά βρισκόμαστε), τόσο μικρότερη είναι η ατμοσφαιρική πίεση, επειδή το βάρος της στήλης του αέρα μειώνεται. Η θερμοκρασία: Όταν ο αέρας ζεσταίνεται, διαστέλλεται και η ατμοσφαιρική πίεση μειώνεται. Αντίθετα, σε χαμηλότερες θερμοκρασίες, η πίεση αυξάνεται. Η υγρασία: Όσο περισσότερη υγρασία υπάρχει στον αέρα, τόσο χαμηλότερη είναι η ατμοσφαιρική πίεση, γιατί οι υδρατμοί είναι πιο ελαφριοί από τον ξηρό αέρα. Κάθε μία από αυτές τις πιέσεις παίζει σημαντικό ρόλο στη φυσική μας καθημερινότητα και επηρεάζει φαινόμενα από τη λειτουργία των υγρών μέχρι τις καιρικές συνθήκες.Κουίζ: Γνωρίζεις το Δεντρολίβανο; 🌿 1. Τι είναι το δεντρολίβανο; α) Ένα είδος ψαριού 🐟 β) Ένα αρωματικό φυτό 🌿 γ) Ένα είδος πουλιού 🐦 δ) Ένα είδος πέτρας 🪨 2. Τι χρώμα έχουν συνήθως τα λουλούδια του δεντρολίβανου; α) Μπλε ή μωβ 💙💜 β) Κόκκινο ❤️ γ) Κίτρινο 💛 δ) Πορτοκαλί 🧡 3. Πού μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε το δεντρολίβανο; α) Στη μαγειρική 🍽️ β) Στην κατασκευή επίπλων 🪑 γ) Στη ζωγραφική 🎨 δ) Στην κατασκευή ρούχων 👕 4. Πώς μυρίζει το δεντρολίβανο; α) Γλυκά σαν μέλι 🍯 β) Δυνατά και φρέσκα 🌿 γ) Σαν σοκολάτα 🍫 δ) Δεν έχει μυρωδιά ❌ 5. Ποια από τις παρακάτω πληροφορίες έχει το δεντρολίβανο; α) Βοηθάει στη συγκέντρωση και τη μνήμη 🧠 β) Μας βοηθάει να τρέχουμε πιο γρήγορα 🏃 γ) Μπορείς να χρησιμοποιήσεις για να βάψουμε τοίχους 🎨 δ) Φτιάχνει μπαλόνια 🎈 6. Σε ποια εποχή φυτρώνει το δεντρολίβανο πιο εύκολα; α) Καλοκαίρι ☀️ β) Χειμώνα ❄️ γ) Φθινόπωρο 🍂 δ) Άνοιξη 🌸 7. Σε ποια χώρα φυτρώνει το δεντρολίβανο; α) Μόνο στην Ελλάδα 🇬🇷 β) Μόνο στη Γαλλία 🇫🇷 γ) Σε πολλές χώρες με ζεστό κλίμα 🌍 δ) Μόνο στην Αμερική 🇺🇸 8. Ποιο ζωάκι αποφεύγει το δεντρολίβανο λόγω της μυρωδιάς του; α) Οι μέλισσες 🐝 β) Οι γάτες 🐱 γ) Τα κουνούπια 🦟 δ) Οι σκύλοι 🐶 Σωστές απαντήσεις: 1: β) Ένα αρωματικό φυτό 2: α) Μπλε ή μωβ 3: α) Στη μαγειρική 4: β) Δυνατά και φρέσκα 5: α) Βοηθάει στη συγκέντρωση και τη μνήμη 6: δ) Άνοιξη 7: γ) Σε πολλές χώρες με ζεστό κλίμα 8: γ) Τα κουνούπιαΒρίσκω τη φωνούλα ή παρεούλα που ξεκινά η λέξη