Genç bir çift, evlilik yıl dönümlerinde pencereden gökyüzüne bakarken Ay’ı görseldeki gibi görmüşlerdir. Buna göre Ay, o sırada şemada verilen numaralı konumlardan hangisinde bulunmalıdır? 

Aşağıdaki şemada Güneş, Dünya ve Ay’ın hareketlerinden bazıları 1, 2 ve 3 numaraları ile gösterilmiştir. Bu hareketlerle ilgili olarak,

I. Verilen hareketlerin süreleri arasında 1 < 2 < 3 ilişkisi vardır.

II. 1 numaralı hareketin süresi ile 2 numaralı hareketin süresi yaklaşık olarak birbirine yakın olduğu için Dünya’dan bakıldığında Ay’ın hep aynı yüzü gözlenir.

III. 2 numaralı hareket sırasında Ay’ın ışık alan kısmı değişiklik gösterir ve Ay, Dünya’dan farklı şekillerde görülür.

yorumlarından hangileri yapılabilir?

Ay, Hem kendi ekseni etrafında dönme hem de Dünya’nın etrafında dolanma hareketi yapar. Ancak Dünya’dan her zaman Ay’ın aynı yüzü görünür. Diğer yüzü, Ay’ın karanlık yüzü olarak adlandırılır. Aşağıda bilimsel bir dergiden alınmış bir kesit görülmektedir.  Haberde bahsedilen Ay’ın Dünya’dan bakıldığında bir yüzünün hiç görülmemesinin nedeni aşağıdakilerden hangisinde  doğru şekilde ifade edilmiştir? 

Ay’ın Dünya’dan gözlemlenen farklı görünümleri Ay’ın evreleri olarak adlandırılır. Fen bilimleri öğretmeni aşağıdaki gibi bir model hazırlayarak Ay’ın evrelerini daha iyi pekiştirmeyi amaçlamıştır. Modelinde Ay’ı temsil eden bir top ve Güneş’i temsil eden bir el feneri kullanmıştır. Şekildeki gibi feneri kutunun içerisine tutmuş ve arka kısımdaki K deliğinden öğrencilerinin bakmasını ve Ay’ı hangi evresinde gördüklerini söylemelerini istemiştir. Buna göre delikten kutunun içine bakan çocuklar Ay’ı hangi evresinde iken görecektir?  

Öğretmen, Dünya ve Ay’ın atmosfer yapıları ve yüzey şekillerinin daha iyi anlaşılabilmesi için bir etkinlik yapmıştır. Etkinlik aşağıda gösterilmiştir.

• Biri Dünya’yı biri Ay’ı temsil edecek şekilde iki adet kum dolu kasa ayarlamıştır.

• Kasalardan birinin üzerini belirli aralıklar ile üç adet ince tahta kalas ile kapatmıştır (1. kum dolu kasa).Diğer kasanın ise üzerini sadece bir adet ince tahta kalas ile kapatmıştır (2. kum dolu kasa).

• Her bir kasanın üzerine dörder adet topu aynı yükseklikten serbest bırakmıştır.

Buna göre etkinlik ile ilgili,

I. Etkinlikte kullanılan ince tahta kalaslar atmosferi temsil etmektedir.

II. 1. kum dolu kasa Dünya’yı, 2. kum dolu kasa Ay’ı temsil etmektedir.

III. Toplar meteorları, kum yüzeyde oluşturdukları çukurlar ise kraterleri temsil etmektedir.

yorumlarından hangileri doğrudur?

Defne, marketten aldığı üç adet farklı büyüklükte köpükten yapılmış top, çeşitli metal çubuklar ve takozdan oluşan yandaki malzemeleri almıştır. Ay’ı temsil eden topu gri renge, Dünya’yı temsil eden topu yeşil renge ve Güneş’i temsil edecek topu ise sarı renge boyamıştır. Daha sonra bu topları ve metal çubukları kullanarak Dünya, Güneş ve Ay’ın hareketlerine ve konumlarına dikkat ederek bir model tasarlamak istiyor. Buna göre Defne, modelini aşağıdakilerden hangisi gibi yapmalıdır?

Osman Öğretmen, sınıfta Ay’ın evrelerini daha iyi öğretebilmek için strafor köpük, karton ve pinpon topları kullanarak yukarıdaki maketi hazırlamıştır. Öğrencisinden şekildeki gibi Ay’ın farklı konumlarını temsil eden pinpon toplarına yüzünü dönerek Ay’ın hangi evresinde görüldüğünü söylemesini istemiştir. Buna göre öğrencisi 1 ve 3 numaralı topların hangi evreyi temsil ettiğini söylemelidir? 

Nihat’ın annesi, 5. sınıfa başlayan oğluna Güneş’i temsil edecek şekilde bir pasta hazırlamıştır. Bu pastayı afiyetle yiyen Nihat; “Çok teşekkürler anneciğim. Bu Güneş pastası da tıpkı Güneş gibi……”Nihat sözlerine,

I. iç kısmı dış kısmından daha sıcak.

II. katmanlardan oluşuyor.

III. küresel yapıya sahip.

hangileri ile devam ederse Güneş hakkında doğru bilgiler vermiş olur?

Ay’ın Dünya’dan gözlemlenen farklı görünümleri Ay’ın evreleri olarak adlandırılır. Ay’ın her evresinde Dünya’dan görünen aydınlık yüzünün alanı değişir. Fen bilimleri öğretmeni Dilek Hanım, Ay’ın evrelerini boyama etkinliği yaptırarak öğretmek istemiş ve aşağıdaki gibi evrelerin gösterileceği boş bir şema hazırlamış ve öğrencilerine dağıtmıştır.Görselde Ay’ın Dünya’dan göründüğü şekilleri kullanmış fakat dört evrede karanlık ve aydınlık olması gereken alanları belirtmemiştir. K, L, M ve N diye isimlendirdiği bu evrelerdeki aydınlık ve karanlık olması gereken alanları öğrencilerinin belirlemesini istemiştir. Onlardan numaralarla belirttiği alanlarda karanlık olması gereken kısımları siyah renkle boyayarak şemayı tamamlamalarını istemiştir.Buna göre aşağıdakilerin hangisinde öğrencilerin verilen dört evrede hangi kısımları siyaha boyaması gerektiği doğru verilmiştir.

Güneş’ten yayılan ısı ve ışık, Güneş’in bir ateş topu gibi görünmesine neden olur. Sıcak gazlardan oluşan orta büyüklükte bir gök cismidir. Güneş’i inceleyen bilim insanları, ateş topu gibi görünen Güneş’in belli kısımlarında sıcaklığı daha düşük bölgeler bulunduğunu tespit etmişlerdir. Farklı renk tonlarındaki bu bölgelere Güneş lekeleri adını vermişlerdir. Bilim insanları, yaptıkları gözlemlerde Güneş lekelerinin aynı yöne doğru kaydığını fark etmişlerdir. Buna göre yazıda verilen bilgilerden aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılamaz?