Ką? Į ką? Lietuvių k. klasė. Įrašyk sakiniuose tinkamą žodį.

Gd`ëôGF≥ e`™ Gdª`æõd«á Gdª`¡ÉQI GdãÉdã`á : J¡ªæ» e©∏ƒeÉä : e©∏ƒeÉä J¡ªæ» : Gdμ¡ôHÉF» , hGT°à©É∫ GdæÉQ ´ eù°ÑÉä GdëôGF≥ Gdªæõd«á eÉ H«ø GdàªÉS¢ GdæÉJè eø Jàæƒ q Gdõjƒä , GC hd∏à©Éeπ MógªÉ hbÉ F» LÉfÑÉ¿ : GC Gdªæõd«á GdëôGF≥ e™ hG’BN`ô Gdƒb`ÉF» g`æÉd∂ Gdé`ÉfÖ , aØ`» Y`ÓL» Gdù° ˘ ∏ƒc« ˘ Éä Gdü° ˘ ë`« ˘ ë ˘ á J ˘ é`É√ Gd ˘ à ˘ ©Ée ˘ π e™ eãπ G’CL¡õI hbƒ´ J∏∂ a» Jàù°ÑÖ bó Gdà» hG’COhGä Gdë`ƒGOç eæ`¡É : b`ôGAI Gdà©∏«ªÉä Gd `ƒGQOI Y∏≈ ± G’CL¡õI jªμø Gdëójå Gdà» Jõhjó G’CL¡õI , J©ô q Gd ˘ ª ˘ Ñ ˘ Éf ˘ » H ˘ ¡ ˘ É ’c˘àû°˘É± GC … N˘∏˘π c˘¡˘ô H˘ÉF˘», GC h hL˘ƒO k Gdû°μπ : eã∏å )3( GdæÉQ . É : «ø GC j †° Môj≥ . GC eÉ GdéÉfÖ Gd©ÓL» aæéó GC ¿ d¬ T°≤ s S° ˘ ∏ƒc» cù° ˘ ôY ˘ á Gd ˘ à ˘ Ñ ˘ ∏ ˘ « ˘ ≠ ’EW ˘ Ø`ÉA Gd˘ë`ôj˘≥ , he˘¡˘ÉQ… ± G’CL¡õI GdîÉU°á ’MàƒGA GdμÉQKá GC h cÉS°àîóGΩ e£Ø ÉC I Gdëôj≥ , HÉ’EV°Éaá GEd≈ J©ô q Gdù°«£ôI Y∏«¡É . h Gd¨ÉR ; eªÉ bó jƒDO… GEd≈ cƒGQç Y¶«ªá a» G’CQhGì hGdªà∏μÉä . ± eà≈ G’Efù°É¿ jëÉh∫ Gdù°«£ôI heø Gdæü°ÉFí Gdª¡ªá Gdªà©∏≤á H¡òG G’Ceô J©ô q ’ Hó Y∏≈ YÉeá eø aÉE¿ gæÉd∂ bƒGYó . dòG j£∏Ö Gdªù°ÉYóI , heà≈ ≥ HæØù°¬ Gdëôj eôGYÉJ¡É … fƒ´ eø GdëôGF≥ eæ¡É : Yæó Móhç GC É a» GS°àóYÉA GdóaÉ´ Gdªóf» Mà≈ hGE¿ GEPG dº Jàªμø eø GEWØÉA Gdëôj≥ aÓ JàôO e£∏≤ k GC ¿ HÉEeμÉf∂ GEWØÉA√ bÑπ hU°ƒ∫ QLÉ∫ eμÉaëá G , hGYà≤óä HóG Gdëôj≥ U°¨«ô k 62 Gdëôj≥. hY∏«∂ Gd≤«ÉΩ HÉdàÉd» : - Gd«≤¶á hG’S°à©óGO dÓS°àéÉHá Hû°μπ S°ôj™ hMμ«º. - aü°π Yø Gdμ¡ôHÉF» eü°óQ√. Gdà«ÉQ - hV°™ eæójπ eÑ∏π Y Cf ∏≈ GdØº hG’ ∞ hGdõM∞ Y∏≈ G’CQV¢ HÉJéÉ√ eîôê Gd£ƒGQÇ 9 a» MÉ∫ hLƒO ONÉ¿ cã«∞. eîÉQê Gd£ƒGQÇ - S°ôYá GENÓA GdªμÉ¿ Yø Wôj≥ G’Beæá, eƒb™ GEd≈ Gdëôj≥ GdôL`ƒ´ eë`Éhdá hY`óΩ É. ’CNò GC … T°»A Mà≈ hdƒ cÉ¿ Kª«æ k OGN∏`» , fû°Ö a«¡É M`ôj≥ hH¡`É Mª`ÉΩ - a» M`Édá GfëÑ`ÉS°∂ OGN`π Z`ôaá jªμæ∂ aàí MæØ«Éä GdªÉA dàÑ∏«π GC QV°«á Gd¨ôaá hGdªù°à∏õeÉä Gdæù°«é«á a«¡É. - G’Jü°É∫ Gdôbº Y∏≈ ) 9 ( . Gdªóf» HÉdóaÉ´ Jòcô GC ¿ GC a†°π GdàóGH«ô GdƒbÉF«á eø GdëôGF≥ g» Hμπ Hù°ÉWá : - eæ™ fû°ƒH¡É. - J£Ñ«≥ GEQT°ÉOGä Gdù°Óeá GdªæÉS°Ñá. ± G’CL¡õI GS°àîóGe¡É, hJ©∏º hWô¥ Gdëójãá heø gæÉ GC Ló eø G’Cgª«á HªμÉ¿ J©ô q GC H ù°§ G’CS°Éd«Ö Gdà» J©«æ» a» GMàƒGA fû°ƒÜ Môj≥ ’ S°ªí Gd∏¬ a» eæõd» GC h eæõ∫ GC Mó L«ôGf». H©ó GC¿ GCfà¡» eø JæØ«ò GCfû°£á gò√ Gdª¡ÉQI , jàƒb™ eæ» GC¿ : GT°à©É∫ eø GdæÉJè Gdëôj≥ ± Wô¥ e™ Gdà©Éeπ Gdõjƒä . - GCJ ©ô q - GC càû°∞ Jù°ôÜ Gd¨ÉR H£ôj≤á U°ë«ëá . GT°à©É∫ eø GdæÉJè GdÑù°«§ G dëôj≥ cÉaí Gdõjƒä . - GC GC Y» - GC Gdëμ«º Yæó Móhç Gdëôj≥ hJù°ôÜ Gd¨ÉR . gª«á Gdàü°ô± Gdù°ôj™ 72 GT°à©É∫ eø GdæÉJè GdÑù°«§ GMàƒGA Gdëôj≥ Gdõjƒä . fû°É• ) 1 ( : : GCV°«∞ GCV°«∞ e©∏ƒeÉJ» GEd≈ GEd≈ e©∏ƒeÉJ» : GE¿ GS°à©ªÉ∫ Gdõjƒä GEd≈ GEeÉ Hû°μπ eÑÉT°ô JôL™ Gd£©ÉΩ Yø W¡» GdæÉLªá GdëôGF≥ e©¶º GC GdªÓHù¢ GC GEd≈ eÓeù°á h aƒ• Gdª£Ñï d∏æÉQ . hbó Jàù°ÑÖ h Gdógƒ¿ Hü°ƒQI NÉWÄá , hGEeÉ GEU°ÉHÉä N£«ôI Gd eø HÉd©ójó GEdëÉ¥ Gd†°ôQ a» gò√ GdëôGF≥ ªæÉR∫ , hbƒ´ ha«Éä . h’MàƒGA Gdëôj≥ GdÑù°«§ , hHü°ƒQI S°ôj©á jªμø GJÑÉ´ Wôj≤á J¨£«á G’EfÉA Gdëôj≥ cªÉ a» Gdû°μπ )4( , GC Gdªû°à©π H¨£ÉA GC cÑô eæ¬ , GC h H£Éf«á h J¨£«à¬ GC ¿ J≤∏π eø HØƒWá eÑ∏á. hgò√ Gd£ô¥ e ø T° ÉC f ¡É GC Of≈ Mó GEd≈ d∏ëôj≥ GdØôO aôU¢ J©ôV¢ eªμø, aÉdà¨£«á J©ªπ Y∏≈ eæ™ ONƒ∫ Gd¡ƒGA . Gdû°μπ : H£Éf«á )4( Gdëôj≥ . : GCJæ`Ñ¬ GCJæ`Ñ¬ GEd`≈ GEd`≈ : Gd«≤¶á hG’S°à©óGO dÓS°àéÉHá Hû°μπ S°ôj™ hMμ«º . YóΩ GS°àîóGΩ GdªÉA ’EWØÉA Gdõjâ Gdªû°à©π ; ’ Cf ¬ jù°ÉYó Y∏ ≈ RjÉOI G’T°à©É∫, HÉ’EV°Éaá GEd≈ GC ¿ GdªÉA jàù°ÑÖ a» G ’C¿ Gdõjâ Gfàû°ÉQ Gd∏¡Ö aƒ¥ Gdõjâ Gdªëàô¥ . hf¶ô k GC N ∞ eø GdªÉA aÉEf¬ S°ƒ± j£Øƒ Y∏≈ S°£í GdªÉA ; eªÉ 82 jƒDO… GEd≈ J£Éjô Gdõjâ Gdù°ÉNø hJæÉKô Gdù°ÉFπ Gdª∏à¡Ö Y∏≈ Gdû°îü¢ hY∏≈ LƒGfÖ Gdª£Ñï . Gdæ«ôG¿ É ’fó’´ a» Gdªû°à©∏á hGdóa™ H¡É YóΩ Jëôj∂ Gdª≤ÓI GEd≈ NÉQê Gdªæõ∫ JØÉOjk GdªæÉW≥ eø G’CNôi Gdªæõ∫ . É eø Pd∂ , Hë«å ’ jƒDO… Gd∏éƒA GEd≈ GEWØÉA Gdëôj≥ a» MÉdá GEPG cÉ¿ Gdû°îü¢ eàªμæ k fØù°¬ GC b«Ée¬ Hª¡ªá G’EWØÉA GEd≈ GEjòGA h RjÉOI G’T°à©É∫ . a`ƒ¥ Gdª≤`ÓI ’EWØÉA eÑ`ÉT°ôI Oa©á hGM`óI YóΩ hV°™ Gd¨£ÉA Gdõjâ Gdª`û°à©π ; É dàƒL¬ fëƒ GdæÉQ Gdû°îü¢ . JéæÑ`k h Gdóg`ƒ¿ GC Gdõjƒä eø cÑ«ôI e≤ÉOjô GS°àîóGΩ Yæó eù°£ëá e≤ÓI YóΩ GS°à©ªÉ∫ a» k eø eõhOI Yª«≤á H¨£ÉA. e≤ÓI Pd∂ Jù°à©ªπ Gd£¡» , hHó’ YóΩ Jù°î«ø Gdõjƒä GC h Gdógƒ¿ GC cãô eªÉ jæÑ¨» ; Pd∂ ’ Cf ¡É JÑó GC a» Gdàëƒ∫ GEd≈ ONÉ¿ Yæ`óeÉ Jü°π OQL`á MôGQJ¡`É GEd≈ fëƒ 402OQL`Éä S°«∏«õjá , hjªμø GC ¿ Jû°à©`π H©ó dë ¶Éä eø GfÑ©Éç GdóNÉ¿. 92 GCM`àÉê GEd`≈ GCM`àÉê GEd`≈ - GEfÉA W¡» , Z£ÉA GC - aƒWá . cÑô eø Méº G’EfÉA . e¡ÉQGä eà†°ªæá : - G’YàªÉO GdòGä Y∏≈ hJëªπ Gdªù°ƒDhd«á . - GJîÉP Gd≤ôGQ . - S°ôYá Gdàü°ô± . HÉ’BJ`» GCb`ƒΩ : GCb`ƒΩ HÉ’BJ`» : GCJóQÜ Gdëôj≥ GdæÉJè GEWØÉA Y∏≈ HÉdàªã«π eø Rjâ eû°à©π eàÑ© k É GdàÉd» : - GEWØÉA eü°óQ GdëôGQI. - J¨£«á GdƒYÉA Gdò… H¬ Rjâ eû°à©π HƒYÉA GB Nô GC cÑô eæ¬ dëéÖ Gd¡ƒGA Yæ¬ , G Yø Gdéù°º f¡Éjà¡É GEd≈ É eø Gdª≤ÓI HóGjá H©«ó k Hë«å GC L© ∏¬ jæõd≥ JóQjé« v É . h JÑ∏«π aƒWá hYü°ôgÉ a» MÉdá YóΩ hLƒO GC Mà≈ Jμàªπ Gdà¨£«á JªÉe k hGJÑÉ´ GdàÉd» : Z£ÉA , - e`ù°∂ Gd`ØƒWá Gd`ªÑà∏á GC h H`£Éf«á Gd`ëôj≥ H`ë«å GC Mª» Gd«ójø e`ø Gd`æÉQ , c`ªÉ a`» Gdû°μπ ) 5( . - hV°™ GdØƒWá Hôa≥ Y∏≈ G’EfÉA Gdªû°à©π , hYóΩ Jëôjμ¡É Mà≈ Gdà ÉC có GdàÉΩ eø Gf£ØÉA GdæÉQ. GCbØπ GCS°£ƒGfá Gd¨ÉR . - Gdû°μπ ) 5( : Wôj≤á G’EWØÉA

A. Pakikiisa sa tahanan o bahay Sa loob ng pamilya nagsisimula ang kagandahang-asal na ibinibigay ng magulang sa anak. Ang bawat kasapi ng pamilya ay may mga tungkulin na dapat gampanan. Anu-ano nga ba ang mga ito? Ginagampanan ng ating mga magulang na itaguyod an gating pagaaral para sa maganda nating kinabukasan. Inaasikaso ni nanay ang pangunahing pangangailangan ng ating pamilya katulad ng pagluluto ng pagkain, paglilinis ng bahay, pagsubaybay sa ating Gawain at iba pa. ang tatay naman ang siyang nagtatrabaho upang maibigay ang pangangailangan ng pamilya. Siya ang nagtatanggol sa pamilya sa oras ng kagipitan. Sa iyo bilang anak, tungkulin mong igalang at mahalin ang iyong magulang. Tumulong sa mga gawaing bahay, sumunod sa pangaral nila at mag-aral ng mabuti. Ikaw bilang isang masunuring anak, ginagawa mo ba ang lahat ng ito? B. Pakikiisa sa paaralan Ikaw ba ay isang mabuting mag-aaral? Anu-ano na ang mga 30 bagay na naitulong mo na sa iyong paaralan? Sumunod sa mga tuntunin ng paaralan tulad ng pagsusuot ng I.D at tamang uniporme ay ang ilan lamang sa mga dapat mong ginagawa sa tuwing ikaw ay nasa loob nito. Nakikinig ka rin dapat sa iyong guro habang itinuturo niya ang inyong leksyon. Pagpapanatili sa maayos at malinis na silid-aralan ang iba pa sa iyong mga Gawain. Dapat ay aktibo ka rin sa pakikiisa sa mga programa ng inyong paaralan. Alam mo ba na ang guro ay kasama natin sa pakikiisa sa paaralan? Naibabahagi niya ang ilan mga impormasyon na kailangang malaman ng mga mag-aaral. Tungkulin niya rin ang alamin ang mga problema t pangangailangan ng mga mag-aaral at tulungan ang mga ito sa abot ng kanyang makakaya. Higit sa lahat, ang isang guro ay kinakailangan na maging isang modelo sa kanyang mga magaaral. C. Pakikiisa sa simbahan Mahalaga na sa isang simbahan, magtulongtulungan ang mga kasapi para sa ikabubuti ng kaluluwa ng bawat isa. Kaya nga dapat, ikaw bilang isang bata ay maging isang aktibo para sa gawaing 31 pansimbahan. Maipapakita mo ito sa pamamagitan ng pakikinig habang nagmimisa ang pari, pagiging tahimik sa loob ng simbahan at pagdarasal hindi lamang para sa iyong sarili kundi maging para sa ikabubuti ng ibang tao na nangangailangan din ng panalangin. Nagdarasal ka ba araw-araw? Anu-ano ang mga hinihiling mo sa Diyos? D. Pakikiisa sa pamahalaan Sa isang batang mag-aaral na katulad mo, paano mo ba maipapakita ang iyong pakikiisa at pakikipagtulungan sa inyong barangay o pamayanan? Tayo bilang mamamayan, maipapakita natin ito sa pamamagitan ng pagsunod sa mga alituntunin at batas ng ating pamayanan. Kapag nagawa natin ang mga bagay na ito, tiyak ang pagkakaroon ng kapayapaan at katahimikan sa ating lugar. Dapat din natayo ay nakikiisa at sumasali sa mga programa at proyekto ng pamahalaan gaya ng programa sa wastong pagtatapon ng basura, paghihiwalay ng mga ito sa nabubulok at di nabubulok, pagtatanim ng mga halaman at puno sa mga bundok, pagsunod sa mga batas trapiko at pagsugpo sa mga gumagamit ng ipinagbabawal na gamot

Ang mga Polo Mayroon dalawang polo ang mundo. Ang Polong Hilaga na nasa bahaging itaas at ang Polong Timog na makikita sa gawing ibaba ng mundo. Itinuturing itong pinakadulong bahagi ng mundo. Dito rin sa lugar na ito hindi gaanong sumisikat ang araw kaya ang temperatura dito ay sobrang lamig. Polong Hilaga  Polong Timog Ang Ekwador Ang pinakagitnang guhit latitud na matatagpuan mula sa sero digri (00). Hinahati nito ang mundo sa pantay na pagkakabahagi: Ang Kalahating itaas ay tinatawag na Hilagang hating- globo ( Northern Hemisphere) dahil nagmumula ito sa polong hilaga hangagang ekwador at ang kalahating ibaba ay tinatawag na Timog hating- globo ( Southern Hemisphere) na nagmumula naman sa Polong Timog at nagtatapos sa ekwador. Polong Hilaga Hilagang hating-globo   Polong Timog Timog hating- globo Mga Guhit latitud at longhitud Ang guhit latitud ay mga guhit pahalang sa globo na nagmumula sa silangan patungong kanluran. Kaagapay nito ang ekwador sa pagtukoy sa layo o sukat mula sa ekwador. Ito rin ang sumusukat sa layo ng isang lugar pahilaga o patimog mula sa ekwador. Ang mga guhit longhitud naman ay mga guhit patayo sa globo na nagmumula sa hilaga patungong timog. Ang layo ng isang bansa ay sinusukat nito pakanluran o pasilangan mula sa punong meridyano o prime meridian. Tinatawag din itong guhit meridian, Ang punong meridyano ay ang panimulang longhitud mula sa sero digri ( 00 ). Hinahati nito ang mundo sa dalawang pantay na bahagi mula sa kanan patungong kaliwa. Ang Silangang hating- globo ay nasa kanang bahagi mula 00 hanggang 1800. Ang guhit na nasa 1800 digri ay tinatawag na International Dateline o IDL na katapat ng prime meridian sa kabilang bahagi. Ang guhit ding ito ang ginagawang batayan sa pagbabago ng araw. Halimbawa: kung araw ng sabado at nasa gawing silangan ka at tatawid ka sa International Dateline, ang araw sa gawing kanluran ay magiging linggo. Kung mula sa kanluran ka papuntang silangan ay magbabawas ka ng isang araw. ( Larawan ) I D L Kung ating pagsasamahin ang mga guhit latitud at longhitud ay makakabuo tayo ng isang Grid o Parilya. Sa pamamagitan nito ang eksaktong lokasyon ng isang bansa ay madaling matutukoy. Tingnan mo ang kinaroroonan ng Pilipinas sa globo. Ano ang tiyak na lokasyon nito? Magaling! Ito’y nasa pagitan ng latitud 40 hanggang 210 hilaga at 1160 hanggang 1270 silangang longhitud. Nasa itaas ito ng ekwador at nasa kanan naman ng punong meridyano. “TANDAAN!!! Mahalagang itala ang direksyong kinabibilangan ng bansa upang maging malinaw ang lokasyong hinahanap.” Mayroon ding tinatawag na ispesyal na guhit na makikita sa globo. Ito ay ang Tropiko Cancer, Tropiko ng Capricorn, Kabilugang Arctic at ang Kabilugang Antarctic. ( Larawan ) Ispesyal na Guhit Ang mga lugar na matatagpuan sa lahat na guhit na ito ay makakaranas ng matinding sikat ng araw o matinding lamig sa buong taon. Samantalang, ang lagay ng panahon at klima sa isang lugar ay naapektuhan ng lokasyon nito sa itaas o ibabang latitud. Hayan, alam kong maraming kang natutunan hinggil sa ating paksa. Alam kong handa ka na rin sa mga pagsasanay na nakahanda

20. Ang unang yugto sa pagbuo ng Community-Based Disaster Risk Reduction Management (CBDRRM) Plan ay tinatawag na ________. A. pagtugon sa sakuna B. paghahanda sa pagtugon C. pagsasaayos at pagbangon D. pagtataya ng panganib at paghahanda ANSWER: D 21. Ang gawaing ito ay isinasagawa upang maging handa ang komunidad at maiwasan ang malawakang pinsala nito sa pamamagitan ng aktibong pakikibahagi ng mamamayan. Ito ay nakapaloob sa _______. A. Philippine Disaster Risk Management B. Philippine Disaster Risk Reduction Management Council C. Community Preparedness and Risk Management Approach D. Community-Based Disaster Risk Reduction Management Approach ANSWER: D 22. Bahagi ng rehabilitasyon at pagbawi mula sa kalamidad ang mga hakbang at gawain na nakatuon sa pagsasaayos ng mga nasirang pasilidad at estruktura. Ano ang pangunahing gampanin ng yugtong ito? A. Mabigyan ng sapat na proteksiyon ang mga nasalanta ng kalamidad. B. Manumbalik sa dating kaayusan at normal na pamumuhay ang mga nasalantang komunidad. C. Makapagbigay ng mga inaasahang serbisyong panlipunan at paglilingkod sa pamahalaan. D. Maipagkaloob sa mga nasalantang komunidad ang mga pangunahing pangangailangan at gamot. ANSWER: B 23. Alin sa sumusunod na mga sitwasyon ang nagpapakita ng Top-Down Approach sa pagbuo ng Disaster Risk Reduction and Management (DRRM) Plan? A. Pinamunuan ni Kerwin, isang lider ng Non-Government Organization (NGO) ang pagtukoy sa mga kalamidad na maaaring maranasan sa kanilang komunidad. B. Ipinatawag ni Kapitan Capin ang kaniyang mga kagawad upang bumuo ng plano kung paano magiging ligtas ang kaniyang nasasakupan mula sa panganib ng paparating na bagyo. C. Hinikayat ni Albert ang kaniyang mga kapitbahay na maglinis ng estero upang maiwasan ang pagbara nito na maaaring magdulot ng malalim at matagalang pagbaha sa darating na tag-ulan. D. Nakipag-usap si Kelly sa mga may-ari ng malalaking negosyo sa kanilang komunidad upang makalikom ng pondo sa pagbili ng mga first aid kit at iba pang proyekto bilang paghahanda sa iba’t ibang kalamidad. ANSWER: B 24. Bakit mahalaga ang pagkakaroon ng community engagement o kolaborasyon sa pamayanan at iba pang katuwang na sektor? A. Makatutulong ito upang makalikom ng mas maraming pondo. B. Magiging makabuluhan ang plano kung ang gagawa nito ay ang mamamayan. C. Malaki ang posibilidad na maging matagumpay ang proyekto kapag pinagplanuhan. D. Mas magiging komprehensibo at matagumpay ang plano kung binubuo ito ng iba’t ibang sektor. ANSWER: D 25. Sa pagbuo ng CBDRRM Plan, ano ang PINAKAMABISA mong nararapat gawin bilang mamamayan ng isang lugar upang maging handa sa pagdating ng iba’t ibang panganib at kalamidad? A. Maging aktibong kabahagi sa pagbubuo ng plano para sa buong pamayanan. B. Makibahagi sa gawaing panrehabilitasyon at tulungan ang mga naapektuhan. C. Magsagawa ng personal plan para matugunan ang pangangailangan ng lipunan. D. Magkaroon ng planong pampinansiyal upang matustusan ang pangangailangan ng mga tao. ANSWER: A 26. Ang pinuno ng mga bansang kasapi ng organisasyon ay nagpupulong-pulong upang magtulungan para sa kapakanan ng kanilang pangangailangan. Anong anyo ng globalisasyon ang tinutukoy nito? A. ekonomiko B. kultural C. politikal D. teknolohikal ANSWER: C 27. Alin sa sumusunod ang buhay na manipestasyon ng globalisasyon? A. ekonomiko B. OFWs C. sosyo-kultural D. teknolohikal ANSWER: B 28. Ang brain drain ay tumutukoy sa mga propesyonal na manggagawa, samantalang ang brawn drain ay tumutukoy sa ___________. A. construction workers B. domestic workers C. overseas workers D. skilled workers ANSWER: A 29. Alin sa sumusunod ang negatibong epekto ng paglitaw ng maraming multinational companies at transnational companies? A. pagkakaloob ng hanapbuhay B. pagbaba ng presyo ng produkto C. pagdami ng produkto at serbisyo D. pagkalugi ng multinational companies at transnational companies ANSWER: D 30. “Ang globalisasyon ay laganap na noon pa man at naging mas malawak sa kasalukuyang panahon.” Ang mahihinuha natin sa pahayag na ito ay _______. A. ugnayan ng mga bansa sa daigdig na walang pagitan o hadlang B. suliraning panlipunan na pumipigil sa kaunlaran ng mga bansa sa daigdig C. bagong anyo ng malayang kalakalan, pagpapalitan ng produkto, impormasyon at tao, dahil sa pag-unlad ng teknolohiya sa komunikasyon at transportasyon D. isyung panlipunan na tumatalakay sa pamahalaan, ekonomiya, relihiyon, teknolohiya, kapaligiran, komunikasyon at kultura ng mga bansa sa daigdig ANSWER: C 31. Alin sa dalawang pahayag ang nagsasaad ng PINAKAANGKOP na konsepto ng globalisasyon? I. Ang globalisasyon ay proseso ng mabilisang pagdaloy o paggalaw ng tao, bagay, impormasyon at produkto sa iba’t ibang direksiyon na nararanasan sa iba’t ibang panig ng daigdig. II. Ang globalisasyon ay may iba’t ibang pagkakakilanlan tulad ng ekonomiko, teknolohikal, sosyo-kultural at politikal. A. Mali ang nilalaman ng una at ikalawang pahayag. B. Tama ang nilalaman ng una at ikalawang pahayag. C. Tama ang nilalaman ng una at mali ang ikalawang pahayag. D. Mali ang nilalaman ng una at tama ang ikalawang pahayag. ANSWER: B 32. Alin sa sumusunod na mga pahayag ang nagsasaad ng dahilan sa pag-usbong ng globalisasyon? A. pagbuti ng mga lokal na kompanya sa presyo at kalidad ng serbisyo at produkto upang maging kompetitibo laban sa mga banyagang kompanya B. pagpapalitan ng impormasyon at teknolohiya at paggalaw ng mga tao dulot ng migrasyon C. pagbaba ng sahod ng mga manggagawa at pagdami ng mga taong walang trabaho dahil nalulugi ang maliliit na negosyo D. paglaganap ng biological weapons dulot ng mabilis na pagkalat ng impormasyon sa iba’t ibang panig ng mundo at pagdami ng pamilihan ng materyales na ginagamit dito ANSWER: B 33. Alin sa mga sektor ng manggagawa ang madalas nakararanas ng pang-aabuso at hindi pantay na oportunidad sa pagtratrabaho? A. agrikultura B. industriya C. pamahalaan D. serbisyo ANSWER: A 34. Ano ang tawag sa anyo ng subcontracting kung saan ang mga subcontractor ay may sapat na puhunan para maisagawa ang trabaho ng mga manggagawang ipinasok nila? A. iskemang subcontractor B. job mismatch C. job contracting D. labor-only contracting ANSWER: C 35. Bakit hindi maitaas ang pasahod, maipagkaloob ang kasiguraduhan sa trabaho, at madagdagan ang benepisyo ng mga manggagawa sa bansa? Ito ay dahil_____ A. sa sistema ng kontraktuwalisasyon. B. puro regular na ang mga manggagawa. C. mataas na ang pasahod sa ating manggagawa. D. marami ang benepisyong natatanggap ng ating manggagawa. ANSWER: A 36. Bilang tugon sa suliraning nararanasan ng mga manggagawa, mayroon silang karapatang hindi dapat malabag upang masabi na sila ay may disente at marangal na hanapbuhay. Alin sa sumusunod ang HINDI kabilang sa mga karapatan ng manggagawa? A. Karapatan sa pantay na suweldo para sa parehong trabaho. B. Karapatang sumali sa marahas at mapanganib na uri ng unyon. C. Karapatang maging ligtas at malayo sa panganib ang kalagayan ng pagtatrabaho. D. Karapatan na makatanggap ng sapat at karapat-dapat na suweldo para sa makataong pamumuhay. ANSWER: B 37. Halos mapudpod na ang sapatos ni Justin sa paghahanap ng trabaho ngunit hindi pa rin siya natatanggap. Maraming job fairs na rin ang kaniyang pinuntahan ngunit bigo siyang makakuha ng trabaho. Bakit kaya ito nangyayari kay Justin? A. Kulang pa ang kaniyang lakas ng loob. B. Kulang siya sa aspekto ng personal relations kaya hindi siya nagugustuhan. C. Hindi kaaya-aya ang kaniyang pisikal na kaanyuan kaya hindi siya natatanggap sa trabaho. D. Biktima si Justin ng job mismatch kung saan hindi tugma ang kaniyang kakayahan at kasanayan na hinahanap ng mga kompanya. ANSWER: D 38. Ayon sa tala ng Department of Labor and Employment (DOLE), maraming job fairs noong 2010 ngunit kakaunti lamang ang mga natanggap na kalipikadong aplikante mula sa maraming bilang ng mga nag-apply. Alin ang HINDI angkop na dahilan nito? A. Ang mga aplikante ay hindi interesado sa mga trabaho sa bansa. B. Kapansin-pansin ang patuloy na paglaki ng bilang ng job skills mismatch ng mga aplikante sa bansa. C. May patuloy na mismatch sa kasanayan at kakayahan mula sa tinapos na kurso at sa hinihinging kalipikasyon ng mga employer. D. Maraming kurso sa higher education institutions sa bansa ang hindi na tumutugon sa pangangailangan ng mga pribadong kompanya na nagtatakda ng mga pamantayan sa pagpili ng mga manggagawa. ANSWER: A 39. Alin ang angkop na salita na tumutukoy sa sitwasyon kung saan inaako na ng lalaki ang mga gawain sa tahanan dulot ng migrasyon? A. helper B. house boy C. house father D. house husband ANSWER: D 40. Ang sumusunod ay mga ahensiya ng pamahalaan na nangangalaga sa kapakanan ng migrante MALIBAN sa __________________. A. Commission of Filipino Overseas B. Philippine Overseas Labor Offices C. Department of Labor and Employment D. Department of Science and Technology ANSWER: D 41. Isang epekto ng migrasyon ay ang pagtanggap o pagpapadala ng mga lakas-paggawa sa ibang bansa. Alin sa sumusunod ang HINDI nagpapakita ng magandang benepisyo ng brain gain? A. Malaki ang posibilidad ng promotion ng manggagawa. B. Gastusin ng kompanya ang pagpapadala ng manggagawa sa ibang bansa. C. Maaaring magtrabaho sa ibang bansa ang empleadong ipinadala upang matuto. D. Magiging asset ang migranteng manggagawa sa nagpapadala at tumatanggap na bansa kahit saan man sa mundo. ANSWER: B 42. Matagal na naghanapbuhay si Ginoong Pascual sa Australia, kaya sa kaniyang pag-uwi sa pamilya ay hindi siya pinansin ng kaniyang mga anak at nagtago ang mga ito sa kuwarto. Ano ang iyong mahihinuha rito? A. Malaki ang takot ng mga anak sa kanilang ama. B. Walang pasalubong si Ginoong Pascual sa mga anak. C. Hindi kilala si Ginoong Pascual ng kaniyang mga anak. D. Nagkakahiyaan ang mag-aama sa kanilang pagkikita. ANSWER: C 43. Paano nakaaapekto ang pangingibang-bansa sa estado ng ekonomiya ng bansa? A. Madaragdagan ang populasyon ng bansa. B. Mapananatiling matatag ang palitan ng piso at dolyar. C. Mahihirapan ang mga Pilipino na makisama sa mga dayuhan. D. Mas maraming papasok sa bansa na mga imported na produkto. ANSWER: B 44. Marami sa mga OFW na nasa Middle East ang napag-alamang nakararanas ng mga pang-aabuso mula sa kanilang mga amo tulad sa Saudi Arabia. Kung ikaw ang ambassador ng Pilipinas sa Saudi, alin ang pinakamabisa mong gagawin upang matulungan at maprotektahan sila? A. Pababayaan sila hanggang matapos ang kanilang kontrata. B. Maglulunsad ng rally sa embahada ng Saudi Arabia sa Pilipinas. C. Hihingi ng tulong pinansiyal at pauuwiin ang mga manggagawa sa Saudi. D. Maglilikom ng mga ebidensiya ng mga pang-aabuso at isusuplong ang mga amo sa kinauukulan. ANSWER: D 45. Alin sa sumusunod ang konseptong tumutukoy sa slavery? A. pang-aalipin B. sitwasyong payapa C. sapilitang pagtatrabaho D. pagpupuslit ng mga tao ANSWER: A 46. Kung ikaw ay opisyal ng pamahalaan na nangangalaga sa kapakanan ng mga OFW, alin sa sumusunod ang dapat mong gawin sa mga kaso ng pang-aabuso sa mga Pilipino? A. Pauuwiin ang lahat ng OFW at bibigyan na lamang ng trabaho sa Pilipinas. B. Pababayaan na lamang ang mga OFW dahil isolated cases lang naman ang mga ito. C. Ipauubaya na lamang ang mga gagawing aksiyon sa pamahalaan ng bansa kung saan nagtatrabaho ang mga OFW. D. Magtatatag ng mga mekanismo upang ma-monitor ang kalagayan ng mga OFW at gagawa ng kaukulang hakbang kung may pang-aabuso. ANSWER: D 47. Bilang isang mag-aaral sa kasalukuyan, alin sa sumusunod ang maaari mong magawa upang masigurong makaaangkop ka sa pangangailangan ng ating bansa na umunlad sa kabila ng globalisasyon? A. Magpalipas ng panahon at umasa na lamang sa pamilya. B. Tumigil sa pag-aaral at magtrabaho na upang kumita ng pera. C. Magsumikap sa pag-aaral upang makatapos at magkatrabaho. D. Maging layunin ang makapagtrabaho sa ibang bansa upang yumaman. ANSWER: C 48. Alin sa sumusunod na mga pangungusap ang tumutukoy sa konsepto ng fair trade? A. Itinatakda ng mga bansa ang pamantayan ukol sa mga kakayahan ng mga manggagawa. B. Ang mayayamang bansa ay nagbibigay ng tulong sa pinakamahihirap na tao sa mundo lalo na sa Aprika at Asya. C. Sinisiguro ng mga bansa ang patas o pantay na kalakalan gaya ng pagbabantay sa tamang presyo ng mga produkto. D. Ang pamahalaan ay nakikialam sa kalakalang panlabas na may layong protektahan ang mga lokal na namumuhunan. ANSWER: C 49. Marami sa mga pamilya ng OFWs ay nakararanas ng pangungulila sa kanilang kaanak na humahantong sa pagkawasak nito. Paano kaya sila matutulungan? A. Makisimpatiya sa kanila. B. Bigyan sila ng sulat isa-isa. C. Bigyan sila ng load pantawag sa kanilang kaanak. D. Magtayo ng isang samahan ng mga pamilya ng OFW upang gumabay sa kanila. ANSWER: D 50. Sa Pilipinas ay marami ang nangangarap na mangibang-bansa dulot ng kahirapan sa buhay. Nangangamba naman ang mga ekonomista dahil naaapektuhan ng brain drain at brawn drain ang ekonomiya. Bilang ekonomista, ano ang maaari mong gawin upang masolusyunan ang isyung ito? A. Pigilan ang mga nais mangibang-bansa. B. Hayaang umalis ang mga nais na magtrabaho sa ibang bansa. C. Bigyan ng suportang pinansiyal ang mamamayan na walang trabaho. D. Gumawa ng isang development plan na tutugon sa mga isyu ng migrasyon. ANSWER: D

THE FIDE LAWS OF CHESS. Introduction FIDE Laws of Chess cover over-the-board play. The Laws of Chess have two parts: 1. Basic Rules of Play and 2. Competitive Rules of Play. The English text is the authentic version of the Laws of Chess (which were adopted at the 93rd FIDE Congress at Chennai, India) coming into force on 1 January 2023. Preface. The Laws of Chess cannot cover all possible situations that may arise during a game, nor can they regulate all administrative questions. Where cases are not precisely regulated by an Article of the Laws, it should be possible to reach a correct decision by studying analogous situations which are regulated in the Laws. The Laws assume that arbiters have the necessary competence, sound judgement and absolute objectivity. Too detailed a rule might deprive the arbiter of his/her freedom of judgement and thus prevent him/her from finding a solution to a problem dictated by fairness, logic and special factors. FIDE appeals to all chess players and federations to accept this view. A necessary condition for a game to be rated by FIDE is that it shall be played according to the FIDE Laws of Chess. It is recommended that competitive games not rated by FIDE be played according to the FIDE Laws of Chess. Member federations may ask FIDE to give a ruling on matters relating to the Laws of Chess. BASIC RULES OF PLAY. Article 1: The Nature and Objectives of the Game of Chess 1.1 1.2 1.3 1.4 The game of chess is played between two opponents who move their pieces on a square board called a ‘chessboard’. The player with the light-coloured pieces (White) makes the first move, then the players move alternately, with the player with the dark-coloured pieces (Black) making the next move. A player is said to ‘have the move’ when his/her opponent’s move has been ‘made’. The objective of each player is to place the opponent’s king ‘under attack’ in such a way that the opponent has no legal move. 1.4.1 The player who achieves this goal is said to have ‘checkmated’ the opponent’s king and to have won the game. Leaving one’s own king under attack, exposing one’s own king to attack and also ’capturing’ the opponent’s king is not allowed. 1.4.2 The opponent whose king has been checkmated has lost the game. 1.5 If the position is such that neither player can possibly checkmate the opponent’s king, the game is drawn (see Article 5.2.2). Article 2: The Initial Position of the Pieces on the Chessboard 2.1 2.2 The chessboard is composed of an 8 x 8 grid of 64 equal squares alternately light (the ‘white’ squares) and dark (the ‘black’ squares). The chessboard is placed between the players in such a way that the near corner square to the right of the player is white. At the beginning of the game White has 16 light-coloured pieces (the ‘white’ pieces); Black has 16 dark-coloured pieces (the ‘black’ pieces). These pieces are as follows: A white king usually indicated by the symbol K A white queen Two white rooks Two white bishops Two white knights Eight white pawns A black king A black queen Two black rooks Two black bishops Two black knights Eight black pawns usually indicated by the symbol Q usually indicated by the symbol R usually indicated by the symbol B usually indicated by the symbol N usually indicated by the symbol usually indicated by the symbol K usually indicated by the symbol Q usually indicated by the symbol R usually indicated by the symbol B usually indicated by the symbol N usually indicated by the symbol Staunton Pieces p Q K B N R 9 2.3 The initial position of the pieces on the chessboard is as follows: 2.4 The eight vertical columns of squares are called ‘files’. The eight horizontal rows of squares are called ‘ranks’. A straight line of squares of the same colour, running from one edge of the board to an adjacent edge, is called a ‘diagonal’. Article 3: The Moves of the Pieces 3.1 It is not permitted to move a piece to a square occupied by a piece of the same colour. 3.1.1 If a piece moves to a square occupied by an opponent’s piece the latter is captured and removed from the chessboard as part of the same move. 3.1.2 A piece is said to attack an opponent’s piece if the piece could make a capture on that square according to Articles 3.2 to 3.8. 3.1.3 A piece is considered to attack a square even if this piece is constrained from moving to that square because it would then leave or place the king of its own colour under attack. 3.2 The bishop may move to any square along a diagonal on which it stands. 3.3 The rook may move to any square along the file or the rank on which it stands. 3.4 The queen may move to any square along the file, the rank or a diagonal on which it stands. 3.5 3.6 3.7 When making these moves, the bishop, rook or queen may not move over any intervening pieces. The knight may move to one of the squares nearest to that on which it stands but not on the same rank, file or diagonal. 3.7 When making these moves, the bishop, rook or queen may not move over any intervening pieces. The knight may move to one of the squares nearest to that on which it stands but not on the same rank, file or diagonal. The pawn: 3.7.1 The pawn may move forward to the square immediately in front of it on the same file, provided that this square is unoccupied, or 3.7.2 on its first move the pawn may move as in 3.7.1 or alternatively it may advance two squares along the same file, provided that both squares are unoccupied, or 3.7.3 the pawn may move to a square occupied by an opponent’s piece diagonally in front of it on an adjacent file, capturing that piece. 3.7.3.1 A pawn occupying a square on the same rank as and on an adjacent file to an opponent’s pawn which has just advanced two squares in one move from its original square may capture this opponent’s pawn as though the latter had been moved only one square. 3.7.3.2 This capture is only legal on the move following this advance and is called an ‘en passant’ capture. 3.7.3.3 When a player, having the move, plays a pawn to the rank furthest from its starting position, he/she must exchange that pawn as part of the same move for a new queen, rook, bishop or knight of the same colour on the intended square of arrival. This is called the square of ‘promotion’. 3.7.3.4 The player's choice is not restricted to pieces that have been captured previously. 3.7.3.5 This exchange of a pawn for another piece is called promotion, and the effect of the new piece is immediate. 3.8 There are two different ways of moving the king: 3.8.1 by moving to an adjoining square. 3.8.2 by ‘castling’. This is a move of the king and either rook of the same colour along the player’s first rank, counting as a single move of the king and executed as follows: the king is transferred from its original square two squares towards the rook on its original square, then that rook is transferred to the square the king has just crossed. 3.8.2.1 The right to castle has been lost: 3.8.2.1.1 If the king has already moved, or 3.8.2.1.2 With a rook that has already moved. 3.8.2.2 Castling is prevented temporarily: 3.8.2.2.1 if the square on which the king stands, or the square which it must cross, or the square which it is to occupy, is attacked by one or more of the opponent's pieces, or 3.8.2.2.2 if there is any piece between the king and the rook with which castling is to be effected. 3.9 The king in check: 3.9.1 The king is said to be 'in check' if it is attacked by one or more of the opponent's pieces, even if such pieces are constrained from moving to the square occupied by the king because they would then leave or place their own king in check. 3.9.2 No piece can be moved that will either expose the king of the same colour to check or leave that king in check. 3.10 Legal and illegal moves; illegal positions: 3.10.1 A move is legal when all the relevant requirements of Articles 3.1 – 3.9 have been fulfilled. 3.10.2 A move is illegal when it fails to meet the relevant requirements of Articles 3.1 –3.9. 3.10.3 A position is illegal when it cannot have been reached by any series of legal moves. Article 4: The Act of Moving the Pieces 4.1 4.2 Each move must be played with one hand only. Adjusting the pieces or other physical contact with a piece: 4.2.1 Only the player having the move may adjust one or more pieces on their squares, provided that he/she first expresses his/her intention (for example by saying “j’adoube” or “I adjust”). 4.2.2 Any other physical contact with a piece, except for clearly accidental contact, shall be considered to be intent. 4.3 Except as provided in Article 4.2.1, if the player having the move touches on the chessboard, with the intention of moving or capturing: 4.3.1 one or more of his/her own pieces, he/she must move the first piece touched that can be moved. 4.3.2 one or more of his/her opponent’s pieces, he/she must capture the first piece touched that can be captured. 4.3.3 one or more pieces of each colour, he/she must capture the first touched opponent’s piece with his/her first touched piece or, if this is illegal, move or capture the first piece touched that can be moved or captured. If it is unclear whether the player’s own piece or his/her opponent’s was touched first, the player’s own piece shall be considered to have been touched before his/her opponent’s. 4.4 If a player having the move: 4.4.1 touches his/her king and a rook he/she must castle on that side if it is legal to do so 4.4.2 deliberately touches a rook and then his/her king he/she is not allowed to castle on that side on that move and the situation shall be governed by Article 4.3.1. 4.4.3 intending to castle, touches the king and then a rook, but castling with this rook is illegal, the player must make another legal move with his/her king (which may include castling with the other rook). If the king has no legal move, the player is free to make any legal move. 4.4.4 promotes a pawn, the choice of the piece is finalised when the piece has touched the square of promotion. 4.5 4.6 If none of the pieces touched in accordance with Article 4.3 or Article 4.4 can be moved or captured, the player may make any legal move. The act of promotion may be performed in various ways: 4.6.1 the pawn does not have to be placed on the square of arrival. 4.6.2 removing the pawn and putting the new piece on the square of promotion may occur in any order. 4.6.3 If an opponent’s piece stands on the square of promotion, it must be captured. 4.7 When, as a legal move or part of a legal move, a piece has been released on a square, it cannot be moved to another square on this move. The move is considered to have been made in the case of: 4.7.1 A capture, when the captured piece has been removed from the chessboard and the player, having placed his/her own piece on its new square, has released this capturing piece from his/her hand. 4.7.2 Castling, when the player's hand has released the rook on the square previously crossed by the king. When the player has released the king from his/her hand, the move is not yet made, but the player no longer has the right to make any move other than castling on that side, if this is legal. If castling on this side is illegal, the player must make another legal move with his/her king (which may include castling with the other rook). If the king has no legal move, the player is free to make any legal move. 4.7.3 Promotion, when the player's hand has released the new piece on the square of promotion and the pawn has been removed from the board. 4.8 4.9 A player forfeits his/her right to claim against his/her opponent’s violation of Articles 4.1 – 4.7 once the player touches a piece with the intention of moving or capturing it. 4.8. A player forfeits his/her right to claim against his/her opponent’s violation of Articles 4.1 – 4.7 .4.9. If a player is unable to move the pieces, an assistant, who shall be acceptable to the arbiter, may be provided by the player to perform this operation. Article 5: The Completion of the Game 5.1.1 The game is won by the player who has checkmated his/her opponent’s king. This immediately ends the game, provided that the move producing the checkmate position was in accordance with Article 3 and Articles 4.2 – 4.7. 5.1.2 The game is lost by the player who declares he/she resigns (this immediately ends the game), unless the position is such that the opponent cannot checkmate the player’s king by any possible series of legal moves. In this case the result of the game is a draw. 5.2.1 The game is drawn when the player to move has no legal move and his/her king is not in check. The game is said to end in ‘stalemate’. This immediately ends the game, provided that the move producing the stalemate position was in accordance with Article 3 and Articles 4.2 – 4.7. 5.2.2 The game is drawn when a position has arisen in which neither player can checkmate the opponent’s king with any series of legal moves. The game is said to end in a ‘dead position’. This immediately ends the game, provided that the move producing the position was in accordance with Article 3 and Articles 4.2 – 4.7. 5.2.3 The game is drawn upon agreement between the two players during the game, provided both players have made at least one move. This immediately ends the game. COMPETITIVE RULES OF PLAY Article 6: The Chessclock 6.1 ‘Chessclock’ means a clock with two time displays, connected to each other in such a way that only one of them can run at a time. ‘Clock’ in the Laws of Chess means one of the two time displays. Each time display has a ‘flag’. ‘Flag-fall’ means the expiration of the allotted time for a player. 6.2 Handling the chessclock: 6.2.1 During the game each player, having made his/her move on the chessboard, shall pause his/her own clock and start his/her opponent’s clock (that is to say, he/she shall press his/her clock). This “completes” the move. A move is also completed if: 6.2.1.1 6.2.1.2 the move ends the game (see Articles 5.1.1, 5.2.1, 5.2.2, 9.2.1, 9.6.1 and 9.6.2), or the player has made his/her next move, when his/her previous move was not completed. 6.2.2 A player must be allowed to pause his/her clock after making his/her move, even after the opponent has made his/her next move. The time between making the move on the chessboard and pressing the clock is regarded as part of the time allotted to the player. 6.2.3 A player must press his/her clock with the same hand with which he/she made his/her move. It is forbidden for a player to keep his/her finger on the clock or to ‘hover’ over it. 6.2.4 The players must handle the chessclock properly. It is forbidden to press it forcibly, to pick it up, to press the clock before moving or to knock it over. Improper clock handling shall be penalised in accordance with Article 12.9. 6.2.5 6.2.6 Only the player whose clock is running is allowed to adjust the pieces. If a player is unable to use the clock, an assistant, who must be acceptable to the arbiter, may be provided by the player to perform this operation. His/Her clock shall be adjusted by the arbiter in an equitable way. This adjustment of the clock shall not apply to the clock of a player with a disability. 6.3 Allotted time: 6.3.1 When using a chessclock, each player must complete a minimum number of moves or all moves in an allotted period of time including any additional amount of time added with each move. All these must be specified in advance. 6.3.2 The time saved by a player during one period is added to his/her time available for the next period, where applicable. In the time-delay mode both players receive an allotted ‘main thinking time’. Each player also receives a ‘fixed extra time’ with every move. The countdown of the main thinking time only commences after the fixed extra time has expired. Provided the player presses his/her clock before the expiration of the fixed extra time, the main thinking time does not change, irrespective of the proportion of the fixed extra time used. 6.4 Immediately after a flag falls, the requirements of Article 6.3.1 must be checked. 6.5 Before the start of the game the arbiter shall decide where the chessclock is placed. 6.6 At the time determined for the start of the game White’s clock is started.6.7. Default time: 6.7.1 The regulations of an event shall specify a default time in advance. If the default time is not specified, then it is zero. Any player who arrives at the chessboard after the default time shall lose the game unless the arbiter decides otherwise. 6.7.2 If the regulations of an event specify that the default time is not zero and if neither player is present initially, White shall lose all the time that elapses until he/she arrives, unless the regulations of an event specify, or the arbiter decides otherwise. 6.8 A flag is considered to have fallen when the arbiter observes the fact or when either player has made a valid claim to that effect. 6.9 Except where one of Articles 5.1.1, 5.1.2, 5.2.1, 5.2.2, 5.2.3 applies, if a player does not complete the prescribed number of moves in the allotted time, the game is lost by that player. However, the game is drawn if the position is such that the opponent cannot checkmate the player’s king by any possible series of legal moves. 6.10 Chessclock setting: 6.10.1 Every indication given by the chessclock is considered to be conclusive in the absence of any evident defect. A chessclock with an evident defect shall be replaced by the arbiter, who shall use his/her best judgement when determining the times to be shown on the replacement chessclock. 6.10.2 If during a game it is found that the setting of either or both clocks is incorrect, either player or the arbiter shall pause the chessclock immediately. The arbiter shall install the correct setting and adjust the times and move-counter, if necessary he/she shall use his/her best judgement when determining the clock settings. 6.11.1 If the game needs to be interrupted, the arbiter shall pause the chessclock. 6.11.2 A player may pause the chessclock only in order to seek the arbiter’s assistance, for example when promotion has taken place and the piece required is not available. 6.11.3 The arbiter shall decide when the game restarts. 6.11.4 If a player pauses the chessclock in order to seek the arbiter’s assistance, the arbiter shall determine whether the player had any valid reason for doing so. If the player has no valid reason for pausing the chessclock, the player shall be penalised in accordance with Article 12.9. 6.12.1 Screens, monitors, or demonstration boards showing the current position on the chessboard, the moves and the number of moves made/completed, and clocks which also show the number of moves, are allowed in the playing hall. 6.12.2 The player may not make a claim relying only on information shown in this manner.

Ką tiria ekologija?

Ką veikia?

Related quizzes

Related quizzes