Loading...
Tayo'y mag otso-otso. Piliin ang walong gawi na hindi nagpapakita ng pagpapahalaga. Lagyan ng x sa patlang ang mga ito
Quiz by Joesie R. Orias
Customize this quiz to suit your class
Instantly translate to 100+ languages
Tag the questions with any skills you have. Your dashboard will track each student's mastery of each skill.
âMaagap
Maagap
Give this quiz to my class
Pamilya ang pinakamaliit nay unit ng samahan sa isang bansa. Lahat tayo ay kasapi ng pamilya. Kung walang pamilyang magbubuklod ay walang bansang magtatagumpay. Pangunahing tungkulin ng pamilya ang hubugin ng mabuti ang kaisipan at pag-uugali ng bawat kasapi nito. Ang ama ang naghahanapbuhay para sa pamilya. Siya ay tinaguriang âhaligi ng tahananâ. Ang ina naman ang tagapamahala ng tahanan. Tinagurian siyang âilaw ng tahananâ. Ang mga anak ay tumutulong sa pag-unlad ng pamilya. PAARALAN Dito natuto ng maraming bagay ang bata. Ito ang institusyong may tungkuling linangin ang kakayahan 6 ng bawat bata. Dito ay binibigyan sila ng pagkakataon na mapabuti ang kanilang kakayahan, bukod sa pagsusulat, pagbabasa at pagbibilang. Ang punong-guro ang namamahala sa paaralan kasama ang mga guro na nagtuturo ng mga kasanayan at kaalamang dapat matutunan ng mag-aaral. Tungkulin din ng iba pang kasapi ng paaralan ang registrar, guidance counselor, kalihim, gwardiya, janitor ang magpatakbo ng paaralan. SIMBAHAN Ito ang samahang tumutulong sa mamamayan na ituro ang nararapat na pagsamba at pagsunod sa Diyos, pagmamahal sa sarili at sa kapwa maging anuman ang relihiyong kanilang kinabibilangan. Ang simbahang katoliko ang may pinakamaraming kasapi sa mga relihiyon sa Pilipinas. Ang Papa sa Vatican (Rome) ang pinakamataas na pinuno nito. Kasama niya ang mga kardinal at obispo bilang kanyang kinatawan sa buong mundo at mga pari sa kani-kanilang parokya. PAMAHALAAN Ang pamahalaan ang nagpapatupad ng mga layunin ng bansa. Nagbibigay ito ng ibaât ibang paglilingkod tulad ng programang pang 7 edukasyon, pangkalusugan, pangkatahimikan sa pangunguna ng Pangulo, bilang pinakamataas na pinuno ng pamahalaan. Ang pag-uugnayan ng mahahalagang samahan ng estado gaya ng pamilya, simbahan, paaralan at ng pamahalaan ay nagdadala sa isang bansa sa daan tungo sa pagsulong at pag-unlad. Pamayanang aking nais Malinis, payapa at tahimik. Mga bataây masisigla Bawaât pamilyaây magkakakilalaATING ALAMIN AT PAG-USAPAN Maraming magaganda at mabubuting ugali ang mga Pilipino. Karamihan sa mga ito ay namana pa natin sa ating mga ninuno. Narito ang ilan sa mga magagandang ugali na ating nakagisnan noon pa man. MAKA-DIYOS Tayong mga Pilipino noon pa man ay mayroon nang matibay na pananalig sa Diyos. Sa katunayan, bago pa man dumating ang mga Kastila ay mayroon na tayong sariling relihiyon. Hanggang sa dumating ang mga Kastila at matutuhan natin sa kanila ang relihiyong Kristyanismo na nagpakilala sa atin 17 ng paniniwala sa mga santo, santa at kay Kristo. Hindi tayo nakakalimot na magpasalamat sa lahat ng mga biyayang kanyang ipinagkakaloob sa atin. Sa ngayon, iba-iba man ang paraan ng pagsamba at pananampalataya natin, nagkakaisa pa rin tayo sa aral at at turo ng relihiyon. Ikaw bilang isang mag-aaral, lagi ka bang nagsisimba o nagpupunta sa inyong bahay-dasalan? Madalas ka bang magdasal sa Diyos? PAGIGING MAGALANG Kilala tayong mga Pilipino sa pagiging magalang. Ang kaugalian nating ito ay ipinakikita natin sa pamamagitan ng paggamit ng po at opo o di kaya ng mga salitang ate, kuya, manong, manang, lolo at lola sa mga nakakatanda sa atin. Kinagigiliwan ang ganitong mga kaugalian lalo na sa mga bata. Sa inyong tahanan, tuwing ikaw ay nakikipag-usap sa iyong mga magulang o nakatatandang kapatid, gumagamit ka rin ba ng po at opo? MASIPAG at MATIYAGA Basta sa pagiging masipag at matiyiga, wala nang tatalo pa sa mga Pilipino! Sapagkat tayong mga Pilipino, kahit anong gawain ay kakayanin natin mapaunlad lamang ang ating kabuhayan. Matyiga 18 tayo sa lahat ng mga bagay na ginawa natin. Wika nga ng iba, kailangan ang ST (sipag at tyiga) upang tayo ay umunlad. MAGILIW NA PAGTANGGAP SA PANAUHIN Tayong mga Pilipino ay kilala rin na magiliw na tumatanggap ng ating mga panauhin lalo na kung ang mga ito ay ating mga kamag-anak na mula pa sa mga malalayong lugar. Tinitiyak natin na magiging kasiya-siya ang pagpunta nila sa ating tahanan kayaât naghahanda tayo ng mga masasarap na pagkain at tinitiyak na silaây masaya at komportable sa pagbisita sa atin. MATULUNGIN AT MAPAGMAHAL Mapagmahala at matulungin sa kapwa ang mga Pilipino. Matulungin tayong mga Pilipino lalo na kung panahon ng mga sakuna at kalamidad sa ating bansa, tumutulong sila sa mga nasalanta at naapektuhan. Nagbibigay sila ng mga donasyon, pagkain, damit, gamot at iba pa. Mapagmahal tayo dahil kahit ang kanilang buhay ay handa nilang ialay para sa ating bayan. Ang pinakamagandang halimbawa nito ay ang ating mga bayani na magigiting. Pinatunayan nila na dakila ang kanilang pagmamahal sa Inang Bayan at sa kalayaan nito. 19 Ilan lamang ito sa mga katangi-tanging ugali ng mga Pilipino. Ikaw bilang isang mamamayang Pilipino, kaya mo bang gawin ang mga katangiang ito sa iyong sariling paraan? Anu-ano kaya ang pwede mong gawin upang maipakita ang mga magagandang ugali ng isang batang katulad mo? Maaari mong gawin ang mga ito: ďˇ Magdasal araw-araw ďˇ Maging matapat sa lahat ng bagay ďˇ Magaing magalang sa mga nakatatanda ďˇ Makinig sa pangaral ng magulang at guro ďˇ Mag-aral ng mabuti ďˇ Sumunod sa mga utos ng magulang ďˇ Huwag kalimutang magpasalamat sa Diyos araw-arawTayo'y MagbilangMaging Maalam, Tayoây Magtulungan!Isa sa napakahalagang gamit ng mapa ay ang pagturo ng direksyon ng mga lugar. Kung tayoây marunong gumamit ng mapa ay madali nating matutukoy o mararating ang mga lugar na nais nating puntahan. Mayroon ding paraan upang mapadali ang paggamit ng isang mapa ang mga kartograper o mga taong eksperto pagdating sa mapa ay gumagamit ng sagisag upang maipakita ang direksyon sa mapa. Ang sagisag ang kumakatawan sa mga bagay na iginuguhit at nais ipakita sa mapa samantalang ang pananda ang siyang nagbibigay paliwanag sa kahulugan ng mga sagisag. Ang ilan sa mga ginagamit nilang sagisag o simbolo ay ang mga larawan sa ibaba. Pananda Kabisera ng bansa Lungsod Bayan Ilog Riles ng Tren Lawa Hangganan __________ ____ ____ ____ Budok Mayroon din isang bagay na gumagamit upang malaman ang direksyon na iyong pupuntahan. Ito ay ag kompas. Sa pamamagitan nito mas mapapabilis ang iyong paghahanap ng isang lugar. Itinuturo nito kung nasaan ang direksyong norte o hilaga. May natural ding paraan kung paano mo malalaman kung saan direksyon ka naroon. Itoây sa pamamagitan ng sikat ng araw. Sa silangan sumisikat ang araw. Kung nakaharap ka sa silangan, nasa likuran mo ang kanluran. Itaas mo ang dalawang kamay kapantay ng balikat. Nakaturo ang kanang kamay mo sa timog. Sa hilaga naman nakaturo ang iyong kaliwang kamay. (Larawan ng isang taong nakaharap sa araw at nakataas ang kamay kapantay ng balikat.) Hayan! Marahil marami ka nang nakuhang ideya sa mga nabasa mo pa lang sa una tungkol sa mga direksyon. Para mas mapalawak pa ang iyong kaalaman ipagpatuloy mo ang iyong pagbabasa ng modyul na ito. Halikaât umpisahan na natin. A. Pangunahing Direksyon Mayroon apat na pangunahing direksyon. Ito ay ang Hilaga, Timog, Kanluran at Silangan. Ang mga ito ay ginagamit sa pagtukoy ng tiyak na direksyon o lokasyon ng isang bansa. Panimula Natuklasan mo na ba kung paanong ginawa o nilikha ng Diyos ang daigdig? Ayon sa Genesis 1:1 âNang pasimula ay nilikha ng Diyos ang langit at lupa.â Napakapalad natin dahil isa rin tayo sa nilikha Niya. Nakasama pa tayo sa isang paraiso na ngayoây ating ginagalawan. Sa modyul na ito malalaman mo kung anong mga bagay pa ang nilikha ng Diyos na may kinalaman sa ating tinitirhan, ang mundo o daigdig? Mga dapat tandaan at layunin Handa ka na bang tuklasin ang ating daigdig? Kung handa ka na ihanda mo na ang iyong mapa o globo kung mayroon man. Ang Layunin mo sa modyul na ito ay ang mga sumusunod: ⢠Nailalarawan ang daigdig bilang planeta ng solar system ⢠Nailalarawan ang daigdig sa mga tao ⢠Natatalakay at napapahalagahan : a. Bahaging Lupa b. Bahaging Tubig c. Bahaging Hangin ⢠Natatalakay ang katangian ng globo bilang modelo ng mundo at ang mapa bilang patag na representasyon ng mundo ⢠Naipapakita ang pakikiisa sa pag-aalaga at pagliligtas sa daigdig Pangunahing Pagsusulit Panuto: Isulat kung tama o mali. _________1. Ang daigdig ay planeta ng mga tao. _________2. Ang mapa ang sinasabing modelo ng mundo. _________3. Binubuo ng tatlong panlabas na bahagi ang ating daigdig. _________4. Pangatlo sa pinakamalapit sa araw ang ating mundo. _________5. Ang ating daigdig ay binubuo ng 75% na bahaging tubig at 25% na bahaging lupa. Nilalaman Noong unang panahon may ibaât ibang paniniwala ang mga tao sa daigdig. Inakala ng mga unang tao na ang mundo ay isang malawak na kapatagan at ang dulo ay walang hanggan. Sinasabi na ang daigdig ay isang hugis pabilog na batong lumulutang sa kalawakan. Bahagi ito ng tinatawag na solar system â isang kaayusan ng mga bagay na planetaryo sa kalawakan na ang nakapangunguna ay ang araw. Ang daigdig ay isang planeta na may tunay na hugis na oblate spheroid. Pangatlo sa pinakamalapit sa araw, na may layong 148,800,000 kilometro. Ang globo ang modelo ng mundo o daigdig samantalang ang mapa ay ang patag na representasyon ng mundo. Isang kartograper ang gumawa ng mapa. Makikita rito ang lawak ng isang lugar, direksyon mula sa ibaât ibang lugar, hugis ng lugar sa mundo at ang iskala mula sa lahat ng punto ng mapa. Ano ba ang iskala? Itoây tawag sa paraan ng pagpapakita ng tunay na sukat ng mga lugar sa mapa na tinutumbasan ng mas maliit na sukat. ( Larawan ng Globo) Malinaw na makikita sa globo ang mga anyong tubig at anyong lupa, gayundin ang mga bahaging mabundok at bahaging patag. Binubuo ang mundo ng 75% na katubigan at 25% na kalupaan. Ang ating daigdig ay binubuo ng tatlong panlabas na bahagi: ang bahaging lupa, ang bahaging tubig at bahaging atmospera o hangin. Ang Bahaging Lupa ( Larawan) Ang bahaging lupa ay ang solidong bahagi na binubuo ng bato at lupa. Binubuo ito ng halos isang â kapat (1/4) o dalawampuât limang porsyento ng mundo ay binubuo ng kalupaan. Ang malawak na lupa o malalaking tipak ng lupa ay tinatawag na kontinente o lupalop. Mayroon pitong kontinente ang ating mundo. Ang asya ang pinakamalaki na sinusundan ng Aprika, Hilagang Amerika, Timog Amerika, Europa, Antarctica at Australya. Mapapansin mo na maraming mga bansa ang nakapaloob sa bawat kontinente at karamihan sa mga ito ay magkakadikit. Pansinin mo ang kontinenteng Timog at Hilagang Amerika at ang mga kontinenteng Europa, Aprika, at Asya. Itanong mo sa iyong pasiliteytor kung saan ang sakop nito o hangganan ng bawat isa. Ang Bahaging Tubig ( Larawan ng tubig) Nakikita mo ba ang mga bahagi ng tubig sa globo o mapa? Mapapansin mo ang kulay asul sa mapa at globo na nagpapakita na ang mga ito ay binubuo ng bahagi ng tubig. Tinatayang tatlong kapat (3/4) o pitumpuât limang porsiyento ng panlabas na bahagi ng mundo ay katubigan. Ang ating daigdig ay binubuo ng malalaking bahagi ng katubigan nan tinatawag na karagatan. Mayroon apat na karagatan ang daigdig. Ito ay ang karagatang Pasipiko, ang pinakamalaking karagatan, sinusundan ng Atlantiko, Indian at Artiko. Maari mo rin tingnan sa globo o mapa ang mga karagatang nabanggit at kung saan bansa at kontinente ito malapit. Ang Bahaging Atmospera o Hangin ( Larawan ) Naranasan mo na bang magpalipad ng saranggola? Ano ba ang dahilan kung bakit ito tumataas? Marahil alam mo na ang dahilan? TAMA! Itoây dahil sa hangin na nagpapalipad at nagpapataas sa saranggola para itoây tumayog. Ang bahaging bumabalot sa mundo ay ang atmospera. Samantala ang nakakapasong init ng araw o ultra violet rays ay pinipigilan ng mga makakapal na gas o ulap sa atmospera ng mundo ay tinatawag na ozone layer. Sinasala nito ang nakapipinsalang matinding sikat ng araw na pumapasok sa daigdig. Unti- unti na rin itong nabubutas dahil sa mga kemikal na CFCâs ( Chloroflouro Carbons), sprays, usok na galing sa pabrika at sasakyan. Ngayong alam na natin ang kahalagahan ng hangin sa ating kapaligiran pumunta naman tayo sa . . . ( Larawan ng sapin ng hangin) ANG ANIM NA SAPIN NG HANGIN: A. TROPOSPERA Dito nabubuo ang lagay ng panahon sa mundo. Kung ikaw ay nagpapalipad ng saranggola, sa tropospera ito lumilipad at ang hangin na iyong hinihinga ay nasa tropospera. B. ISTRATOSPERA Dito sa sapin na ito matatagpuan ang ozone layer. At karamihan sa mga eroplano ay dito nagpapalipad dahil hindi gaanong mapanganib dito. C. MESOSPERA Dito sa sapin na ito mayroon pinakamalakas na hangin. At karamihan sa mga batong bumabagsak sa kalawakan ay madali agad nag- aapoy at nasusunog kapag itoây dumaan na sa hanging mesospera. D. TERMOSPERA Ang sapin ng hangin na sobrang lapit sa ultraviolet rays ng araw, sobrang init at umaabot ang init sa kabuuang 600 C. E. EKSOSPERA Ang pinakamalayong sapin sa ating himpapawid. Ito ang sapin na kung saan ay mahirap ng maabot. F. IONOSPERA Kung paano nagkakaroon ng signal ang iyong cellphone at malinaw ang naririnig ninyo sa radyo at sa telebisyon, Ionospera ang dahilan. Ang mga Polo Mayroon dalawang polo ang mundo. Ang Polong Hilaga na nasa bahaging itaas at ang Polong Timog na makikita sa gawing ibaba ng mundo. Itinuturing itong pinakadulong bahagi ng mundo. Dito rin sa lugar na ito hindi gaanong sumisikat ang araw kaya ang temperatura dito ay sobrang lamig. Polong Hilaga ď˝ Polong Timog Ang Ekwador Ang pinakagitnang guhit latitud na matatagpuan mula sa sero digri (00). Hinahati nito ang mundo sa pantay na pagkakabahagi: Ang Kalahating itaas ay tinatawag na Hilagang hating- globo ( Northern Hemisphere) dahil nagmumula ito sa polong hilaga hangagang ekwador at ang kalahating ibaba ay tinatawag na Timog hating- globo ( Southern Hemisphere) na nagmumula naman sa Polong Timog at nagtatapos sa ekwador. Polong Hilaga Hilagang hating-globo ďš ďš Polong Timog Timog hating- globo Mga Guhit latitud at longhitud Ang guhit latitud ay mga guhit pahalang sa globo na nagmumula sa silangan patungong kanluran. Kaagapay nito ang ekwador sa pagtukoy sa layo o sukat mula sa ekwador. Ito rin ang sumusukat sa layo ng isang lugar pahilaga o patimog mula sa ekwador. Ang mga guhit longhitud naman ay mga guhit patayo sa globo na nagmumula sa hilaga patungong timog. Ang layo ng isang bansa ay sinusukat nito pakanluran o pasilangan mula sa punong meridyano o prime meridian. Tinatawag din itong guhit meridian, Ang punong meridyano ay ang panimulang longhitud mula sa sero digri ( 00 ). Hinahati nito ang mundo sa dalawang pantay na bahagi mula sa kanan patungong kaliwa. Ang Silangang hating- globo ay nasa kanang bahagi mula 00 hanggang 1800. Ang guhit na nasa 1800 digri ay tinatawag na International Dateline o IDL na katapat ng prime meridian sa kabilang bahagi. Ang guhit ding ito ang ginagawang batayan sa pagbabago ng araw. Halimbawa: kung araw ng sabado at nasa gawing silangan ka at tatawid ka sa International Dateline, ang araw sa gawing kanluran ay magiging linggo. Kung mula sa kanluran ka papuntang silangan ay magbabawas ka ng isang araw. ( Larawan ) I D L Kung ating pagsasamahin ang mga guhit latitud at longhitud ay makakabuo tayo ng isang Grid o Parilya. Sa pamamagitan nito ang eksaktong lokasyon ng isang bansa ay madaling matutukoy. Tingnan mo ang kinaroroonan ng Pilipinas sa globo. Ano ang tiyak na lokasyon nito? Magaling! Itoây nasa pagitan ng latitud 40 hanggang 210 hilaga at 1160 hanggang 1270 silangang longhitud. Nasa itaas ito ng ekwador at nasa kanan naman ng punong meridyano. âTANDAAN!!! Mahalagang itala ang direksyong kinabibilangan ng bansa upang maging malinaw ang lokasyong hinahanap.â Mayroon ding tinatawag na ispesyal na guhit na makikita sa globo. Ito ay ang Tropiko Cancer, Tropiko ng Capricorn, Kabilugang Arctic at ang Kabilugang Antarctic. ( Larawan ) Ispesyal na Guhit Ang mga lugar na matatagpuan sa lahat na guhit na ito ay makakaranas ng matinding sikat ng araw o matinding lamig sa buong taon. Samantalang, ang lagay ng panahon at klima sa isang lugar ay naapektuhan ng lokasyon nito sa itaas o ibabang latitud. Hayan, alam kong maraming kang natutunan hinggil sa ating paksa. Alam kong handa ka na rin sa mga pagsasanay na nakahanda Tayo ay Maglaro! Sawikain iyong kilalanin!